Lente anderhalve maand later dan 2008

Bericht uitgegeven op zondag 1 maart 2009 door De Natuurkalender.

Door de kou van de afgelopen maanden komt de natuur dit jaar maar langzaam op gang. Planten als speenkruid, gele kornoelje en sleedoorn liggen gemiddeld anderhalve maand achter op de ontwikkeling in het extreem vroege 2008. Vlinders hebben zich tot nu toe nog nauwelijks laten zien maar diverse tekenen van de lente kondigen zich toch al aan. Op 1 maart, het begin van de meteorologische lente, presenteerde De Natuurkalender het jaaroverzicht over 2008 in het VARA-radioprogramma Vroege Vogels.

Op een klein aantal plaatsen in het westen van het land wordt het eerste bloeiende speenkruid al gezien. De helft van de Nederlanders moet echter waarschijnlijk tot na 23 maart wachten voordat de eerste gele boterbloemetjes te zien zijn. Voor de witte bloesem van de sleedoorn moeten we volgens de voorspelmodule van De Natuurkalender zelfs wachten tot 14 april. Deze data staan in schril contrast met de ontwikkelingen in de natuur een jaar geleden. Toen bloeide het eerste speenkruid al gemiddeld op 10 februari en de sleedoorn op 24 februari. Door de lage temperaturen in de afgelopen maanden ligt de natuur tussen de dertig en vijftig dagen achter op de ontwikkelingen in het extreem vroege 2008.

Vorig jaar rond deze tijd stonden de bosanemonen, de maarts viooltjes en het klein hoefblad al volop in bloei. Ook werden door het hele land al vlinders gesignaleerd. Nu zitten we op nog maar drie procent van het aantal vlindermeldingen van vorig jaar rond deze tijd.
Voor veel mensen begint de lente voor het gevoel laat, maar het verschilt nauwelijks met de gemiddelde start van de lente twintig jaar gelden. In dat perspectief is 2009 tot nu toe eigenlijk een normaal jaar. Deze winter kan naar verwachting goed uitpakken voor veel planten en dieren die van oudsher in ons land voorkomen, zoals bijvoorbeeld de weidevogels of voor vlinders als dagpauwoog en kleine vos.

Ondanks de koude maanden zijn er nu toch steeds meer tekenen van het begin van de lente in de natuur. De afgelopen dagen zijn op grote schaal vinken te horen met hun karakteristieke vinkenslag, door het hele land worden de zanglijsters gehoord en inmiddels zijn de eerste grutto’s vanuit hun overwinteringsgebieden in Afrika weer terug in ons land. Verder beginnen de krokussen en narcissen te bloeien en staan de hazelaars volop in bloei. De komende dagen zullen daarnaast op veel plaatsen elzenbomen in bloei komen en hun pollen loslaten. Voor hooikoortspatiënten die last hebben van het pollen van hazelaar en els is dit dan ook een minder fijne periode.

De Natuurkalender publiceert vandaag op www.natuurkalender.nl het jaaroverzicht 2008 waarin voor veel verschillende soortgroepen te zien is wanneer de jaarlijks terugkerende verschijnselen in de natuur plaatsvonden en hoe dat verschilde met vroeger en met voorgaande jaren. Hoe de natuur zich na de trage en koude start de komende tijd verder ontwikkelt is te volgen op www.natuurbericht.nl. Hier verschijnen dagelijks diverse redactionele natuurberichten over actuele ontwikkelingen in de natuur.

Meer informatie
Volledige jaaroverzicht van De Natuurkalender

Tekst: Arnold van Vliet en Wichertje Bron, De Natuurkalender
Foto's bosanemoon en speenkruid: Arnold van Vliet. Foto vink: Regani, GNU-licentie.