Zeer zeldzame varenuil duikt weer op

Bericht uitgegeven door De Vlinderstichting op donderdag 19 juli 2012

De varenuil is een zeer zeldzame soort in Nederland, die slechts een enkele maal is waargenomen: de laatste 30 jaar maar twee keer. In de Vijlenerbossen in Zuid-Limburg is er nu weer een aangetroffen tijdens een lichtvangst.

Op 26 juni 2012 werd door Marcel Prick in de Vijlenerbossen de zeer zeldzame varenuil (Callopistria juventina) op het vanglaken aangetroffen en gefotografeerd. Herkenning van deze zeer fraai gekleurde en getekende vlinder is geen probleem. De vlinder zou alleen met de gevlamde uil (Actinotia polyodon) kunnen worden verwisseld. Heel karakteristiek zijn de opvallend dicht behaarde poten die in ruststand duidelijk zichtbaar zijn. Afgezien van een waarneming in Aerdenhout in 1951 werd de vlinder tussen 1951 en 1978 alleen in Limburg, vooral in Zuid- en Midden-Limburg, aangetroffen. Na 1980 zijn er slechts twee meldingen van de varenuil, een uit Maasbracht (9 juli 1984) en een uit het Dwingelderveld (21 juli 2000). Nooit eerder werd de soort in juni vastgesteld. De uiterste vliegdata worden nu 26 juni en 9 augustus. De hoofdvliegtijd valt duidelijk in de maand juli.

Ook in België is het een zeer zeldzame soort waar de vlinder af en toe in een enkel exemplaar wordt gezien. In het natuurgebied Averbode Bos en Heide (op de grens van de provincies Antwerpen, Limburg & Vlaams-Brabant) bevindt zich de enige gekende Vlaamse populatie, die behoorlijk groot lijkt te zijn. Zo zijn er daar eens 35 vlinders in een nacht gevangen. Ook dit jaar is de soort er al weer aangetroffen. De vlinder hoort thuis op open plekken in of aan de randen van loof- en naaldbossen met ondergroei van adelaarsvaren. Meer informatie over deze soort kan men vinden op de soortpagina van de varenuil op Vlindernet.

Tekst: Marcel Prick & Wim Veraghtert, Natuurpunt Studie
Foto: Marcel Prick