Misleidende vlinder in het bos

Bericht uitgegeven door De Vlinderstichting op donderdag 10 mei 2012

Elk voorjaar is het weer raak. Dan worden er eind april, begin mei keizersmantels, grote vossen en grote parelmoervlinders gemeld uit de bossen van de Veluwe, het Rijk van Nijmegen en Zuid-Limburg. De waarnemers worden misleid.

Het is zeer voorspelbaar, maar veel waarnemers reageren bij navraag hetzelfde: “neen, ik heb hem niet zien zitten, want hij vloog maar steeds”. Vaak wordt daaraan toegevoegd: “Het kan gewoon niets anders geweest zijn”. Vrijwel altijd blijkt het te gaan om de tauvlinder, een nachtvlinder. Vreemd is de vergissing niet, want vliegend lijkt een tauvlinder sprekend op een grote oranje dagvlinder en dan is de keus niet zo groot. De ronde zwarte stippen op de vleugel , die onderscheidend lijken, vallen bij een vliegende tauvlinder niet erg op. De mannetjes zijn overdag actief en vliegen veel door en langs de bossen. De soort is niet algemeen, maar in de buurt van beukenbossen op de Veluwe, bij Nijmegen en in Zuid-Limburg heb je op zonnige dagen eind april en begin mei een grote kans hem tegen te komen, juist omdat hij zo opvallend rondvliegt. De vrouwtjes worden veel minder opgemerkt, want die zijn vooral actief in de schemering.

De grote vos, officieel verdwenen uit ons land,  is dit voorjaar wel regelmatig gezien en deze vlinderoverwinteraar is ook normaal gesproken in het voorjaar actief. Veel van de waarnemingen zijn trouwens vergezeld van een foto en daaruit blijkt dat het inderdaad om deze zeldzaamheid gaat. Waarnemers die de vlinder alleen maar vliegend hebben gezien moeten zich dus wel goed realiseren dat het in genoemde regio’s goed om een tauvlinder zou kunnen gaan. Als ze geen harde kenmerken van de grote vos zagen is het beter om de waarneming niet door te geven. De andere soorten die wel worden genoemd zijn begin mei nog niet mogelijk. Keizersmantel en grote parelmoervlinder zijn nu nog niet aanwezig. De tauvlinder is nog actief tot eind mei en tot die tijd moet u dus goed opletten als u naar vlinders op zoek bent in de bossen.

Tekst: Kars Veling, De Vlinderstichting
Foto’s: Roos Klok, Vlindernet; Kars Veling