Komende week legen bijen massaal hun darmen

Bericht uitgegeven door door Bijen@wur, Wageningen UR op woensdag 29 februari 2012

De komende week zou het wel eens kunnen gebeuren. Op de dag dat de temperatuur boven de 12 graden uitkomt en je met dichtgeknepen ogen de warmte van de zon op je gezicht voelt; de dag dat je de was voor het eerst weer buiten aan de lijn te drogen hangt; op die dag poepen honingbijen massaal de boel onder! Dit wordt door bijenhouders ook wel de reinigingsvlucht genoemd.

Een hele winter, in dit geval een wat kortere, zitten honingbijen in een bijenkast. Dit betekent dat ze een hele tijd niet kunnen poepen. Het is immers te koud om naar buiten te gaan en binnenshuis de boel bevlekken dat doen ze niet. In de winter kunnen bijen het wel 3 maanden lang ophouden. Veel langer gaat niet. Ze krijgen dan (hoe kan het ook anders) darmproblemen. Afhankelijk van het type en de hoeveelheid stuifmeel dat in de honing zit en de aanwezigheid van darmparasieten kunnen ze opstoppingen of diarree krijgen.

De reinigingsvlucht vindt plaats op een mooie voorjaarsdag als het zonnetje schijnt en de temperatuur boven de 12 graden komt. Ze maken dan van de gelegenheid gebruik om massaal hun darmen te legen. Op een bijenstand is het dan vaak een drukte van jewelste en je kunt dan maar beter een paraplu meenemen. Duizenden bijen vliegen tegelijk uit de bijenkasten en laten hun lading vallen.

Die lading bestaat voornamelijk uit stuifmeelresten. Het werkt eigenlijk zo. Bijen eten in de winter honing. Dit komt in de honingmaag terecht en hier wordt de suiker uit de honing opgenomen door het lichaam en gebruikt als energiebron. Naast suiker zitten er nog allerlei ‘onzuiverheden’ in de honing, zoals stuifmeel en plantenharen. Dit wordt door middel van een soort filter uit de honing gezuiverd en naar de darmen afgevoerd. Hier wordt het stuifmeel deels verteerd, waarna het hele goedje als een gele pasta wordt uitgepoept.

Wassen en reinigen

Mensen zijn niet zo verschillend van bijen, want op die mooie dag doen wij ook allerlei dingen die we heel de winter niet hebben kunnen doen. Wij maken misschien geen reinigingsvlucht, maar er worden auto’s gewassen en de was wordt buiten aan de lijn te drogen gehangen. Zo rond die eerste mooie dag hoor je wel eens over vreemde gele vlekjes op net gewassen auto’s en op de witte was. Deze gele vlekjes zijn bijenpoep. Bijenpoep bestaat vooral uit stuifmeel en ander plantaardig materiaal dat ze uit de honing filteren. En vergeet niet: die bij moest het écht kwijt.

Gelukkig zijn de gele bijenpoepjes makkelijk weer uit te wassen. Hoewel, het kan nog best lastig zijn ze van je auto te poetsen. Onze tip: gebruik een beetje Biotex voor de hardnekkige vlekjes. En o ja, mocht je een bijenhouder als buurman hebben, wees dan gewaarschuwd en hang je was een dagje later buiten.

Tekst en foto's: Bram Cornelissen, Bijen@wur, Plant Research International, Wageningen UR