Zeer zeldzame gelobde melde lift mee met Zandmotor

Bericht uitgegeven door ARK op woensdag 17 augustus 2011

Dit voorjaar is voor de kust van Ter Heijde de Zandmotor aangelegd. Ruim 20 miljoen kuub zand is hier opgespoten in de vorm van een strandhaak waarvan 100 hectare boven water ligt, en nog een veel groter deel onder water. Het meeste zand ligt er al. Alleen onder water moet nog ongeveer tien procent aangevuld worden. De natuur heeft de Zandmotor in ieder geval al ontdekt: de zeer zeldzame gelobde melde is er bijvoorbeeld al gezien.

Vanaf de aanleg van de Zandmotor boetseren wind, zeestromingen en eb en vloed de zandmotor. Hoe het precies gaat verlopen weet niemand, maar uiteindelijk wordt al dat zand langs de kust verspreid en helpt het mee Nederland tegen de stijgende zeespiegel te beschermen.

De zeestromingen nemen zand mee en hebben nu al twee flinke zandbanken aangelegd in de monding van de baai van de Zandmotor. Met storm spoelt zeewier hoog op de Zandmotor aan en laat daar een vloedmerk achter. Wind stuift het weer onder waardoor de eerste miniduintjes ontstaan. 

Volgend jaar kunnen hier al de eerste planten, zoals zeeraket, kiemen en weer meer zand invangen. Dit is goed te zien op het oude strand ter hoogte van het duinmeer van de Zandmotor. Hier zijn al de nodige jonge duintjes ontstaan na de strandverbreding van begin 2010. Niet alleen zeeraket floreert hier, maar ook de eerste helm en de zeer zeldzame gelobde melde is er gespot.

In de luwte van de baai slaat niet alleen zand neer, maar ook een beetje slib. Dat is voedselrijker en zorgt ervoor dat er meer wormpjes en andere dieren in het zand kunnen leven. Dat deze er nu al zitten is te zien aan de vele honderden gaatjes op elke vierkante meter in de getijdenzone. Dat moet in de toekomst ook de nodige steltlopers aantrekken. De eerste bontbekplevieren, scholeksters, tureluurs en zwarte ruiters zijn al gesignaleerd.

Ook andere vogels hebben de zandmotor ontdekt. Vele tientallen grote sterns en visdieven zijn er met hun jongen naar toe getrokken en profiteren van de vele jonge vis rondom de Zandmotor. Een jonge lepelaar probeert in de baai en het duinmeer garnalen en vissen te vangen. Vele honderden meeuwen vertoeven op de zandmotor. Naast de vele mantelmeeuwen en zilvermeeuwen zat hier ook een jonge zwartkopmeeuw tussen.

Wilt u gaan kijken - lekker gemaakt door al dat moois – dan zult u helaas nog even moeten wachten. De aannemer is nu nog bezig, waardoor de Zandmotor nog even afgesloten blijft. Ergens deze herfst wordt de Zandmotor voor het eerst opengesteld voor het publiek. Tot die tijd kunt u vanaf het strand bij Kijkduin of Monster genieten van de natuur bij de Zandmotor iets verderop. Of kijkt u met Rijkswaterstaat mee vanuit de lucht. 

Tekst en foto's: Leo Linnartz, ARK