Inpakken en wegvreten

Bericht uitgegeven door De Natuurkalender op zaterdag 7 mei 2011

De afgelopen dagen zijn op veel plekken weer veel wit ingepakte bomen en struiken te vinden. Dit is het werk van duizenden ijverige rupsen van spinselmotten. De spinsels zijn volledig ongevaarlijk, en wie dichterbij komt kan trossen en hordes van wel duizenden rupsen aan het werk zien met hun meesterwerk. Wel is het lastig als uw fiets of auto door de rupsen tot kunstproject wordt verheven.

Het kan even schrikken zijn, zo'n witte boom. De spinsels zijn echter volledig ongevaarlijk. Het betreft namelijk meestal geen eikenprocessierupsen, die met hun brandharen voor overlast kunnen zorgen en alleen in eiken zitten. Bij de volledig ingepakte bomen betreft het meestal rupsen van spinselmotten, die geheel ongevaarlijk zijn. Spinselmotten, ook wel stippelmotten genoemd, en hun kunstwerken komen vooral voor in sleedoorn, meidoorn, lijsterbes, wilg, inheemse vogelkers, kardinaalsmuts, krentenboompje en appelsoorten.

Wie het spookachtige verschijnsel niet schuwt en het geheel van dichtbij bekijkt ziet een tapijt van lange zijdeachtige draden. In het zonlicht een prachtig zijdekunstwerk, waar menig couturier bij zal watertanden. De rupsen spannen tijdens het lopen per diertje meters van het spul. Waar de meeste spinnende rupsensoorten vaak maar één of een paar blaadjes aan elkaar plakken, gaan de spinselmotten met vaak duizenden rupsen tegelijk aan het werk. In de getroffen bomen kunt u dan ook vaak hele 'trossen' van rupsen aantreffen. De rupsen spinnen om aan hun vijanden, zoals vogels te ontkomen. Ook sluipwespen slagen er minder goed in hun eitjes in de rupsen te leggen. Tegen de tijd dat alle verse blaadjes in een boom opraken, gaan de rupsen ook rondom de boom al spinnende aan de wandel. Daarbij pakken ze alles in wat ze tegenkomen, eetbaar of niet. Hele auto's, fietsen, lantaarnpalen en verschillende planten en struiken worden ingepakt.

Hoewel de ingesponnen bomen meestal volledig kaalgevreten worden, veroorzaken de rupsen van de spinselmotjes geen blijvende schade. Na een paar weken verpoppen de volgevreten rupsen zich tot vlinders en groeien de bladeren gewoon weer terug aan de getroffen bomen. Het gratis tapijt verdwijnt snel met wind en regen, maar keert jaar op jaar weer terug.

Tekst en foto's: Fedor Gassner, De Natuurkalender