Korhoendergebolder verstomt

Bericht uitgegeven door SOVON Vogelonderzoek Nederland op dinsdag 12 april 2011

Het gaat niet goed, zelfs ronduit slecht met de Nederlandse populatie van het korhoen. Een handjevol exemplaren probeert op de Sallandse Heuvelrug in Overijssel het hoofd boven water te houden, maar dat lukt elk jaar moeilijker. Het hoogtepunt van de boldertijd, de tijd dat de korhanen met meerdere mannetjes tegelijk op een vaste plek baltsen, zou nu plaats moeten vinden. Tot nu toe zijn er echter nog maar een paar korhanen waargenomen. Hoe lang kunnen we nog van het bolderen genieten?

Jaarlijks wordt het aantal bolderende korhoenmannetjes op de Sallandse Heuvelrug door Staatsbosbeheer geteld. Tot 2009 werden er nog twaalf korhanen doorgegeven (bron: Broedvogels in Nederland 2009, SOVON); dit jaar ziet er zeer dramatisch uit. Tot nu toe zijn er slechts enkele mannetjes waargenomen. Op Waarneming.nl werden recent wel negen korhennen doorgegeven. Dit geeft nog een heel klein sprankje hoop, maar het is één voor twaalf voor de Nederlandse korhoenders.

Het korhoen is zo groot als een flinke kip. Sinds 1996 komt er alleen nog op de Sallandse Heuvelrug een populatie korhoenders voor. Ter vergelijking: in 1976 werden er in heel Nederland 456 hanen geteld, verdeeld over meerdere populaties in de oostelijke helft van het land. Daarna is het rap gegaan en verdween de ene na de andere mini-populatie. Het korhoen is in ons land de afgelopen eeuwen een echte cultuurvolger geweest. Deze van oorsprong bewoner van beekdalen en randen van open hoogveen, had in eerste instantie de wind mee toen veel bossen werden gekapt ten gunste van de landbouw. Helaas was de opleving van korte duur want door overbevolking, jacht en intensivering van de landbouw kelderden de aantallen in rap tempo vanaf de tweede helft van de 19e eeuw. In de 20e eeuw namen de aantallen verder af.

Er wordt alles aan gedaan om het korhoen voor Nederland als broedvogel te behouden, maar zelfs de grootste optimisten zullen de dramatische achteruitgang met lede ogen aanschouwen. Nu de boldertijd op zijn hoogtepunt is, reizen veel mensen af naar Overijssel om met eigen ogen de laatste bolderende korhanen van ons land te zien.

Op de SOVON-site is te zien hoe dramatisch de achteruitgang is. Hier is ook het volledige broedvogelverslag van 2009 te downloaden als pdf.

Tekst: Harvey van Diek, SOVON Vogelonderzoek Nederland
Foto: IVN Vecht & Plassengebied