Tweede vondst Muurnavel in Nederland

Bericht uitgegeven door FLORON op donderdag 27 mei 2010

Het Stenen Hoofd in Amsterdam is rijk aan bijzondere varens. Deze botanische rijkdom is met een vondst van Muurnavel verder toegenomen. Het is de tweede vondst van deze soort in Nederland.

Het Stenen Hoofd in Amsterdam is een begrip. Het is een kleine landtong in Het IJ, niet ver van het Centraal Station, met oude basalten kademuren. Deze muren zijn zeer varenrijk en bekend vanwege de grote populatie Schubvarens. De vondst van Muurnavel (Umbilicus rupestris) op het Stenen Hoofd is niet alleen de tweede in ons land, maar ook in onze hoofdstad. In 2004 werd de plant ook al op een basalten walmuur aan het Amsterdamse Entrepotdok gesignaleerd.

Vakantiegangers die het Middellandse Zeegebied of de Atlantische kustzones van de Britse Eilanden en Frankrijk bezochten, zullen dit tot de familie van de Crassulaceae behorende vetplantje wellicht kennen. Het plantje is daar een opvallende verschijning op rotsen en oude muren. De ronde, vlezige, navelvormige blaadjes en de meestal onvertakte, rechtopstaande bloeiwijze met geelgroene, kortgesteelde, buisvormige, neerhangende bloemen maken Muurnavel tot een opvallende soort.

Hoe de soort in Amsterdam terecht is gekomen, is onduidelijk. Wellicht is ze met vakantiegangers meegekomen? In het geval van het Entrepotdok is het niet onmogelijk dat de plant is aangevoerd met rotsplanten, die daar in de omgeving zijn aangeplant. Bij het Stenen Hoofd is dat zeker niet het geval. Hoe het ook zij, de soort heeft op beide locaties een geheel natuurlijk voorkomen. Op het Entrepotdok breidt Muurnavel zich voorspoedig uit. Daar groeien over een lengte van 100 meter inmiddels 120 planten. Of Muurnavel op het Stenen Hoofd ook zo succesvol zal zijn, is nog de vraag, vooralsnog gaat het hier om twee planten.

De komst in Nederland staat niet op zichzelf. Ook in België is in 2000 een eerste groeiplaats vastgesteld. Al met al is er sprake van een trend, want opnieuw vestigt zich in onze contreien een zuidelijke, warmteminnende soort.

Tekst en foto: Ton Denters, FLORON