Dikke buiken in de Grensmaas

Bericht uitgegeven door Stichting RAVON op donderdag 20 mei 2010

Voor het derde jaar op rij zijn er hoogzwangere vrouwtjes van de exotische marmergrondel aangetroffen in de Grensmaas. Medewerkers van RAVON deden deze waarneming tijdens de actieve monitoring in opdracht van Rijkswaterstaat. De marmergondel is sinds 2002 een bekende bewoner van de rivieren in Nederland. Ook in kleinere rivieren en beken is deze soort tegenwoordig aanwezig. De vissoort heeft Nederland waarschijnlijk via de Rijn weten te bereiken en komt de laatste jaren ook veelvuldig in de Maas voor. 

De marmergrondel behoort tot de familie van de grondels (Gobiidae). Een opvallend kenmerk van de marmergrondel zijn de buisvormig verlengde neusopeningen, waaraan de soort ook zijn Engelse naam te danken heeft: ‘tubenose goby’. De eerste vondst van marmergrondel in Nederland werd gedaan in de Waal bij Nijmegen in 2002. Sindsdien is het aantal waarnemingen sterk toegenomen.

Paaikleed

Na een eerste waarneming in de Maas in Zuid-Limburg in 2008, zijn ook dit jaar weer marmergrondels in paaikleed aangetroffen. De vissen kleuren in de paaitijd donkerder, waarbij de voorste vinstraal van de man geel tot oranje kleurt. De vrouwtjes hebben hun buikjes vol met eieren. De kleine visjes lijken haast te ontploffen.

Stenige kraamkamers
De marmergrondel lijkt het goed te doen op de stenige bodem van de Grensmaas. Met zijn aaneengegroeide borstvinnen kan de marmergrondel zich aan stenen vastzuigen. Daarnaast zijn stenen ideale kraamkamers: het vrouwtje zet haar eieren af in holletjes tussen de stenen, waarna het mannetje voor de eitjes zorgt. Hij zorgt voor een constante toestroom van zuurstofrijk water met behulp van zijn borstvinnen.

Tekst: Karin Didderen, RAVON
Foto's: Arthur de Bruin, RAVON