Kerkuil braakt hazelmuis uit

Bericht uitgegeven door de Zoogdiervereniging op dinsdag 15 december 2009

Dick Bekker van de Zoogdiervereniging deed vorige week een opmerkelijke vondst bij het uitpluizen van een kerkuilbraakbal: een hazelmuis. Het is pas de tweede keer dat er in Nederland resten van een hazelmuis gevonden zijn in braakballen van een kerkuil.

De Zoogdiervereniging doet onderzoek naar de verspreiding van kleine zoogdieren. Eén van de methoden die daarbij gehanteerd wordt, is het uitpluizen van braakballen die door vrijwilligers verzameld worden. Deze braakballen geven een schat aan informatie over diverse muizensoorten. Vaak worden dezelfde muizensoorten gevonden, maar af en toe zit er iets bijzonders tussen.

Dick Bekker - coördinator van het verspreidingsonderzoek kleine zoogdieren bij de Zoogdiervereniging - vond vorige week een schedel van een hazelmuis in een braakbal. De schedel werd gevonden in een partij van de kerkuil van afgelopen broedseizoen, verzameld door Hans Phijl uit Vaals.

Inhoud van de partij was:

58 veldmuizen

32 bosspitsmuizen

15 huisspitsmuizen

14 bosmuizen

9 dwergspitsmuizen

1 waterspitsmuis

1 dwergmuis

1 grote bosmuis

1 hazelmuis

Hazelmuizen komen in Nederland alleen in het zuidoostelijke puntje van Limburg voor. Onder andere het gebied ten zuiden van Vijlen staat hier bekend om. De vondst van een hazelmuis is zeer bijzonder. In Limburg is het waarschijnlijk de tweede keer dat in een braakbal resten van een hazelmuis aangetroffen worden. Alleen in de kerk van Slenaken is enige jaren geleden in een kerkuilbraakbal al eens een hazelmuis aangetroffen.

Ook in België zijn hazelmuisvondsten in braakballen schaars: in 1973 werden er resten gevonden in een kerkuilbraakbal op kasteel Sinnich, in 1998 in een kerkuilbraakbal in de kerk van Lauw en in 1985 in een ransuilbraakbal in het Bundersbos bij Spalbeek.

De kans dat kerkuilen hazelmuizen vangen is niet erg groot. In Nederland is er maar een beperkte populatie en het biotoop van de hazelmuis, bosranden (met name braamstruwelen en aanverwant), is niet het favoriete jachtbiotoop van de kerkuil. Die moet het vooral hebben van de opener gebieden. De meest gevangen prooi is dan ook veldmuis; een karakteristieke soort voor de drogere, lagere vegetatietypen.

Tekst: www.zoogdiervereniging.nl

Foto's: Paul van Hoof (braakbal) en Rollin Verlinde (hazelmuis)